कॅन्सर रुग्णालयात काम करणऱ्या कर्मचाऱ्यांनी सायटोटॉक्सिक वेस्ट हाताळताना सुरक्षा खबरदारीचे पालन केल्यास, यात असलेले धोके लक्षणीयरीत्या कमी केले जाऊ शकतात. सायटोटॉक्सिक कचरा हा सायटोटॉक्सिक औषधांशी संबंधित कचरा आहे, ज्यामध्ये पेशींसाठी विषारी रसायने असतात. यामध्ये सायटोटॉक्सिक औषधांनी दूषित झालेले साहित्य, उपकरणे आणि अवशेष यांचा समावेश होतो. सायटोटॉक्सिक औषधे, ज्यांना अँटीनिओप्लास्टिक्स असेही म्हणतात, सामान्यतः कर्करोग आणि मल्टिपल स्क्लेरोसिससारख्या आजारांनी ग्रस्त असलेल्या लोकांना दिली जातात, कारण ती पेशींचे पुनरुत्पादन आणि वाढ रोखतात. या आजारांना कारणीभूत असलेल्या असामान्य पेशी वेगाने आणि अनियंत्रितपणे वाढत असल्यामुळे, त्यांना त्वरित निष्क्रिय करून नष्ट करण्यासाठी सायटोटॉक्सिक औषधांसारख्या आक्रमक औषधोपचारांची आवश्यकता असते.

             आरोग्यसेवा क्षेत्रात काम करणाऱ्या लोकांना सायटोटॉक्सिक कचऱ्याच्या संपर्कात येण्याचा धोका असतो. सायटोटॉक्सिक कचरा श्वासावाटे, गिळल्याने, त्वचेद्वारे किंवा त्वचेला झालेल्या दुखापतीतून शरीरात जाऊ शकतो. सायटोटॉक्सिक औषधे घेणारे रुग्ण सायटोटॉक्सिक कचऱ्याने दूषित झालेले शारीरिक द्रव उत्सर्जित करतात. त्यांना सात दिवसांपर्यंत दूषित मानले पाहिजे आणि त्यांनी अत्यंत खबरदारी घेतली पाहिजे. नातेवाईक, परिचारिका आणि काळजीवाहू यांनी मलमूत्र हाताळताना योग्य संरक्षण घेतले पाहिजे आणि त्याची योग्य विल्हेवाट लावली पाहिजे. जरी त्यांच्यात बरे करण्याची क्षमता असली तरी, सायटोटॉक्सिक औषधे शरीरावर असे परिणाम करतात जे अनियंत्रित असतात. त्यांच्यामध्ये निरोगी पेशी नष्ट करण्याची क्षमता असते, तितकीच ती रोगग्रस्त पेशी नष्ट करण्याचीही असते. विशिष्ट पेशींना लक्ष्य करू शकत नसल्यामुळे, त्यांच्यामुळे अनेक दुष्परिणाम होतात.

              सायटोटॉक्सिक औषधे हाताळण्यात खूप धोका असतो – औषधाच्या तयारीपासून, रुग्णाला देण्यापर्यंत आणि त्याच्या विल्हेवाटीपर्यंत. त्याच्या विषारीपणामुळे, सायटोटॉक्सिक कचरा वेगळा करून त्याची योग्य विल्हेवाट लावली पाहिजे. सायटोटॉक्सिक कचरा इतर कचऱ्यामध्ये मिसळल्यास तो धोकादायक बनतो. त्यामुळे, त्याची योग्य प्रकारे विल्हेवाट लावणे आवश्यक आहे. सायटोटॉक्सिक कचऱ्याची विल्हेवाट लावण्याचा सर्वात स्वीकार्य आणि सुरक्षित मार्ग म्हणजे तो जैव वैद्यकीय कचरा निर्मुलन करणाऱ्या संस्थेस देऊन त्यांच्या इन्सीनीरेटरच्या सहाय्याने जाळणे. सायटोटॉक्सिक कचरा अत्यंत विषारी असल्यामुळे, तो अतिशय काळजीपूर्वक हाताळला पाहिजे, अन्यथा त्याच्या संपर्कात येणाऱ्या व्यक्तींसाठी तो धोकादायक ठरू शकतो. सायटोटॉक्सिक कचऱ्याच्या संपर्कात आल्यास होणारे काही धोके खालीलप्रमाणे आहेत.

• ऍलर्जीक प्रतिक्रिया

• उत्परिवर्तन आणि असामान्य पेशी तयार होण्याचा धोका

• मऊ उतींचे गंभीर नुकसान

• पोटदुखी आणि यकृताचे नुकसान

• केस गळणे

• गर्भवती महिलांमध्ये गर्भपात होण्याची शक्यता

• मळमळ आणि उलट्या

               पर्यावरण संरक्षण कायदा १९९४ नुसार , सायटोटॉक्सिक कचरा त्याच्या अखत्यारीत जाळला गेला पाहिजे. ज्या कार्यस्थळांवर सायटोटॉक्सिक कचऱ्याचा धोका आहे, तिथे साठवणूक, वर्गीकरण आणि विल्हेवाटीसाठी सुरक्षित प्रणाली असणे आवश्यक आहे. सर्व कामगार सायटोटॉक्सिक कचरा हाताळण्यासाठी योग्यरित्या सुसज्ज, योग्य पोशाखात, माहितीपूर्ण आणि प्रशिक्षित असले पाहिजेत आणि नियमांचे पालन होत आहे की नाही हे पाहण्यासाठी त्यांच्यावर नियमितपणे देखरेख ठेवली पाहिजे.अन्यथा हा कचरा मानवासह प्राण्यांना धोकादायक ठरू शकतो.